Net gecertificeerd: Kwekerieje

Met elke stap die mensen zetten van steen naar vergroenen is Lilian Dieben, eigenaar van Kwekerieje, blij. Zelf kweekt ze alleen inheemse en/of eetbare planten. Mensen kunnen naar haar kwekerij in Dalfsen komen en via de webshop bij haar kopen. Gedurende het jaar staat ze ook vaak op markten. Vanaf het begin dat ze haar bedrijf startte, zo'n twee jaar geleden, was het duidelijk dat ze voor biologisch wilde gaan.

“Kwekerieje is gevestigd op een biologisch erf”, vertelt ze aan de telefoon. “In mijn huurcontract staat al dat ik biologisch moet kweken. Voordat mijn keurmerk was toegekend, verkocht ik mijn planten als gifvrij.” Het biologisch keurmerk is immers beschermd. Het is de bedoeling dat het hele assortiment van Kwekerieje straks biologisch is. Eerst moet ze alle planten verkopen die ze al had voordat ze gecertificeerd werd of die ze op dat moment aan het kweken was.

Haar drijfveer is dat ze de Nederlandse natuur een handje wil helpen. Daar komt haar keuze voor de verkoop van inheemse plantensoorten ook vandaan. Veel Nederlandse insecten weten deze planten te vinden. Daarnaast heeft ze een passie voor eetbare natuur. Zo verwerkt ze graag eetbare planten en bloemen uit haar tuin. “Groot kaasjeskruid is bijvoorbeeld een inheemse plant die prachtig en lang bloeit. Met die prachtige paarse bloemen ziet een salade of kruidenboter er gelijk heel anders uit. Dat wil ik graag aan anderen meegeven.”

Het is voor sommige klanten wel wennen dat haar planten hun eigen cyclus aanhouden. “Mijn planten staan het hele jaar buiten, waardoor ze heel sterk en gezond zijn. Maar als je in het voorjaar planten bij me koopt, dan staan ze nog niet in bloei, zoals bij sommige tuincentra. De planten in de voorbeeldborders staan dus alleen in bloei op het moment dat ze ook in de tuin in bloei staan.”

Voor haar bedrijfsvoering en manier van werken heeft het biologisch certificaat weinig consequenties. “Je moet je planten vermeerderen vanuit de volle grond. Die grond moet dan wel biologisch gecertificeerd zijn. Daaraan voldeed ik al.” Het enige was dat ze niet voor alle planten een voorbeeldborder had. Die heeft ze dus aangelegd. “Daar kunnen mensen zien hoe een plant er in de tuin uitziet, maar het is ook de plek waar ik uit vermeerder.”

Naast vermeerderen, kweekt ze ook planten op. De zaden die ze inkoopt moeten biologisch zijn. Met name inheemse zaden zijn vaak niet biologisch te verkrijgen. “In dat geval kun je ontheffing aanvragen bij Skal. Dat is prima te doen.”

Het heeft haar wel veel tijd gekost om te achterhalen welke regels aan het keurmerk vast zitten. “Dat viel me tegen, er is bijvoorbeeld geen overzichtelijk A4t’je met regels die gelden voor een kwekerij zoals Kwekerieje. Toen de inspecteur langskwam, dacht ik: dit is prettig, nu worden de regels die voor mij gelden duidelijk uitgelegd. Hier heb ik wat aan.”

Ze loopt vooral tegen de eisen rond het geven van meststoffen aan. Als de planten een tijdje op het veld staan, ontkomt ze daar niet aan. “Als je biologische meststoffen strooit, moet je dat netjes bijhouden en kunnen aantonen dat je er iets tegenover staat. Bijvoorbeeld blad dat je als mulch op je planten strooit, of dat je een deel compost in je potgrond hebt verwerkt. Je moet die meststoffen dus verrekenen en dat is een hele rekensom voor mij als klein bedrijfje, terwijl ik maar een aantal zakken meststoffen per jaar gebruik. Dit zijn regels die, denk ik, meer zijn gestaafd op grote landbouwbedrijven.”

Op dit moment leeft ze bij de waan van de dag, maar in de toekomst zou ze graag cursussen en workshops willen geven, zoals zo tot voor kort deed bij IVN Natuureducatie. “Mijn baan als projectleider heb ik opgezegd, want het gaat enorm goed met Kwekerieje. Ik denk dat ik veel kennis heb om te delen. Het zou tof zijn als ik dat op een of andere manier kan combineren. Sowieso ben ik ervan overtuigd dat de vraag naar biologische planten in de toekomst zal toenemen.”

Met tuintips op Instagram of blogs op haar site probeert ze mensen te enthousiasmeren. Iemand vroeg haar bijvoorbeeld naar waardplanten. Insecten en vlinders zetten daar hun eitjes op af en eten er ook van. “Heb ik dan aan het einde van het jaar nog planten over, vroeg degene. Ja, dat vind ik leuke vragen. Het tast je plant natuurlijk wel aan, maar je helpt de biodiversiteit ermee.”

Laatst kwam ze een groep vogelaars met grote camera's tegen die speciaal voor een appelvink waren gekomen. Ze zei maar niet dat de appelvink iedere winter haar tuin bezoekt. “Er is voor dat dier altijd wel iets te snoepen in onze tuin.”

Door het dieren naar de zin te maken, trek je ze dus naar je tuin. Dat kan met planten, maar ook op allerlei andere manieren. “Doe iets met compost, maak schuilgelegenheid, dek je aarde niet af. Het is allemaal niet moeilijk, maar je moet het maar net weten.” Het is geen kwestie van niet willen, is haar overtuiging. “We zijn gewoon vergeten hoe we de natuur kunnen helpen.”